برای صحبت درباره استفاده والدین سالمند از گوشی، بهجای سرزنش یا نصب محدودیتهای شبیه کنترل والدین، ابتدا بپرسید گوشی چه نیازی را برایشان برآورده میکند. سپس اثر استفاده از دستگاه بر رابطهتان را توضیح دهید و درباره مرزهای مشترک، ایمنی آنلاین و زمانهای بدون گوشی به توافق برسید.
نکتههای کلیدی
استفاده زیاد از گوشی در سالمندان الزاماً به معنای وابستگی یا مشکل اجباری نیست.
در یک داده، مالکیت گوشی هوشمند در افراد بالای ۵۰ سال از ۵۵ درصد در ۲۰۱۶ به ۹۰ درصد در ۲۰۲۵ رسید.
گوشی میتواند ارتباط اجتماعی و دسترسی به اطلاعات را بیشتر کند، اما توجه فرد را از جمع حاضر دور میکند.
پیش از کنترلکردن، درباره نیازی که والدین از فناوری دریافت میکنند گفتوگو کنید.
هدف، استفاده ایمن و آگاهانه از فناوری است؛ نه تبدیلشدن فرزند به پلیس فناوری.
چرا والدین سالمند ناگهان شبیه «بچههای آیپدی» به نظر میرسند؟
شاید این صحنه را دیده باشید: والدینتان برای دیدن شما و نوهها آمدهاند، اما یکی از آنها مدام در شبکههای اجتماعی میچرخد و دیگری در YouTube ویدئو پشت ویدئو میبیند. طبیعی است که در چنین لحظهای فکر کنید همانطور که باید استفاده فرزندتان از صفحهنمایش را مدیریت کنید، حالا باید مراقب گوشی والدینتان هم باشید.
بااینحال، بیشترشدن استفاده سالمندان از فناوری لزوماً به معنای اجبار یا اعتیاد نیست. در دادهای درباره افراد بالای ۵۰ سال، مالکیت گوشی هوشمند از ۵۵ درصد در ۲۰۱۶ به ۹۰ درصد در ۲۰۲۵ رسیده است. اما استفاده از فناوری با ناتوانی در کنترل آن یکی نیست و سالمندان معمولاً در سنجشهای مربوط به استفاده مشکلزای اینترنت، امتیاز پایینتری از افراد جوانتر دارند.
فناوری میتواند به سالمندان کمک کند با دیگران در ارتباط بمانند، اطلاعات پیدا کنند، در جمعهای آنلاین حضور داشته باشند و احساس کنند هنوز نقش و اهمیت دارند. برای بسیاری از افراد بالای ۶۵ سال، تلویزیون علاوه بر سرگرمی، نوعی همراهی ایجاد میکند و تنهایی را آسانتر تحملپذیر میسازد. حالا گوشیهای همراه، بهدلیل قابلحملبودن و استفاده آسان، برای ارتباط و دریافت اطلاعات به این الگو اضافه شدهاند.
تبلیغات
yn-article-inline-1
پژوهشها تصویر یکسانی از همه انواع صفحهنمایش نشان نمیدهند. یک مرور پژوهشی، تماشای تلویزیون را در سالمندان با سلامت روان ضعیفتر مرتبط دانسته، اما استفاده از فناوری در پژوهشی دیگر با مشارکت اجتماعی بیشتر همراه بوده است. این نتایج نمیگویند هر استفادهای خوب یا بد است؛ نوع استفاده و نیازی که پشت آن قرار دارد اهمیت دارد.
مشکل اصلی همیشه سن نیست؛ طراحی برنامهها هم اثر دارد
پایینکشیدن بیپایان صفحه، پخش خودکار، اعلانها و پیشنهادهای الگوریتمی، نقطه توقف طبیعی را از بین میبرند. این سازوکارها میتوانند توجه افراد در هر سنی را برای مدت بیشتری نگه دارند. بنابراین، وقتی والدین بدون آنکه متوجه گذر زمان شوند در گوشی میچرخند، مسئله لزوماً به سن آنها مربوط نیست؛ بخشی از آن به شیوه طراحی برنامهها برمیگردد.
تغییرات زندگی در سالمندی هم میتواند زمانهای خالی بیشتری ایجاد کند. بازنشستگی ساختاری را که سالها به روز فرد نظم میداد از بین میبرد. دوستان ممکن است دور شوند یا از دنیا بروند، فرزندان بزرگسال مشغلههای خودشان را داشته باشند و کاهش تحرک، رفتوآمد و دیدارها را دشوارتر کند. در چنین شرایطی، فناوری میتواند راهی برای پرکردن زمان، حفظ ارتباط یا دنبالکردن اخبار باشد.
چطور درباره استفاده والدین سالمند از گوشی گفتوگو کنیم؟
پیش از خاموشکردن اینترنت یا نصب برنامههای کنترل والدین، از آنها بپرسید گوشی چه چیزی برایشان فراهم میکند. شاید دنبالکردن اخبار به آنها احساس آگاهی و تسلط بدهد؛ شاید پیامدادن به دوستان، ارتباط اجتماعیشان را حفظ کند؛ یا دنبالکردن اخبار و مطالب خاص، راهی برای آرامکردن ترس و اضطراب باشد. فهمیدن این نیاز کمک میکند مشکل مهارتی یا ایمنی را از مسئلهای در رابطه جدا کنید.
بعد، درباره اثری که رفتارشان روی شما میگذارد با جملههای روشن صحبت کنید. مثلاً توضیح دهید وقتی در دیدار خانوادگی بیشتر حواسشان به گوشی است، شما احساس میکنید توجهی به جمع نمیشود. به همان اندازه، از آنها بخواهید توضیح دهند چه چیزی در استفاده از گوشی برایشان مهم است. هدف این گفتوگو کنترل والدین نیست؛ پیدا کردن مرزهایی است که هر دو طرف بتوانند رعایت کنند.
سالمندان ممکن است به آموزش سواد دیجیتال نیاز داشته باشند: شناخت شیوه کار الگوریتمهای پیشنهاددهنده، تشخیص کلاهبرداری، ارزیابی اطلاعات آنلاین و دانستن زمان مناسب برای کمکگرفتن. این آموزش باید استقلال آنها را بیشتر کند، نه اینکه همان محدودیتهایی را که برای کودک به کار میبرید بر آنها تحمیل کند. در رابطه با والدین، همزمان باید به استقلال آنها احترام بگذارید و مرزهای خودتان را هم حفظ کنید.
محتوای حمایتشده
yn-article-inline-2
پرسشهای پرتکرار
آیا استفاده زیاد والدین سالمند از گوشی نشانه اعتیاد است؟
خیر، استفاده زیاد بهتنهایی نشان نمیدهد فرد به اینترنت یا گوشی وابسته شده است. سالمندان معمولاً در سنجشهای استفاده مشکلزای اینترنت امتیاز پایینتری از افراد جوانتر دارند. باید نوع استفاده، ناتوانی در توقف و اثری را که بر رابطهها میگذارد جداگانه بررسی کرد.
چرا والدین سالمند اینقدر با گوشی مشغول میشوند؟
گوشی ممکن است برای سالمندان وسیله ارتباط، دریافت اطلاعات، دنبالکردن اخبار، کاهش تنهایی یا آرامکردن اضطراب باشد. بازنشستگی، کوچکشدن شبکه دوستان و بیشترشدن زمانهای بدون برنامه هم میتواند نقش داشته باشد. برای فهم دلیل واقعی، بهتر است پیش از قضاوت درباره نیازشان سؤال کنید.
آیا باید روی گوشی والدین سالمند برنامه کنترل والدین نصب کرد؟
بهطور معمول، گفتوگو و آموزش باید پیش از کنترلکردن قرار بگیرد. والدین سالمند به شناخت کلاهبرداری، ارزیابی اطلاعات آنلاین و فهم الگوریتمهای پیشنهاددهنده نیاز دارند، اما نباید همان محدودیتهای مربوط به کودکان بدون توافق بر آنها تحمیل شود. درباره ایمنی، مرزها و زمانهای بدون گوشی مذاکره کنید.
